زیرسازی ترموود چگونه انجام میشود؟ آموزش صفر تا صد نصب
زیرسازی ترموود پایهای است که چوب روی آن قرار میگیرد و اگر درست اجرا نشود حتی ترموود باکیفیت هم نمیتواند ظاهر و دوام مورد انتظار را حفظ کند.
در اجرای اصولی ابتدا سطح زیرکار بررسی و تراز میشود. سپس با توجه به محل اجرا از زیرسازی چوبی، فلزی یا سیستم مناسب دیگری استفاده میشود. بعد از کنترل فاصلهها، شاقول و مسیر تهویه، پروفیلهای ترموود با پیچ یا کلیپس مناسب روی این زیرسازی نصب میشوند.
نکته مهم این است که جزئیات زیرسازی برای نما، کف، سقف و تراس یکسان نیست و نمیتوان یک روش را برای همه پروژهها کپی کرد.
زیرسازی ترموود چیست و چرا اهمیت دارد؟
ترموود یک متریال طبیعی است و با وجود پایداری بیشتر نسبت به چوب معمولی همچنان در برابر تغییرات دما و رطوبت رفتار چوب را دارد. به همین دلیل نباید آن را صرفاً به دیوار یا یک سطح فلزی پیچ کرد و انتظار داشت در طول زمان کاملاً پایدار بماند.
زیرسازی چند وظیفه همزمان دارد: سطحی صاف و تراز برای نصب ایجاد میکند، بار چوب را به سازه منتقل میکند و در اجرای فضای باز، امکان گردش هوا و خروج رطوبت پشت چوب را فراهم میکند. در سیستمهای نمای ترموود، وجود فضای تهویه و زهکشی پشت نما یکی از جزئیات مهم دوام اجراست.
برای نمونه راهنمای Lunawood برای سیستم نمای خود استفاده از باتن های نگهدارنده و ایجاد فضای تهویه حداقل 25 میلی متر را توصیه میکند.
مراحل اجرای زیرسازی ترموود
بررسی و آمادهسازی سطح
اولین مرحله بررسی دیوار، سقف یا کف است. سطح باید از نظر استحکام، تراز و شاقول بودن کنترل شود. اگر دیوار موج یا اختلاف زیادی داشته باشد نصب چوب مستقیماً روی آن باعث میشود همان ناصافی در سطح نهایی دیده شود.
در پروژههای نما علاوه بر تراز بودن، محل بازشوها، گوشهها، درزها و نقاط اتصال نیز باید از ابتدا مشخص شوند. این کار جلوی اصلاحات عجولانه در زمان نصب چوب را میگیرد.
انتخاب نوع زیرسازی
زیرسازی ترموود معمولاً با چوب، پروفیل فلزی یا ترکیبی از این دو اجرا میشود. انتخاب روش به محل پروژه، وزن و ابعاد پروفیل، شرایط رطوبتی، ارتفاع ساختمان و جزئیات طراحی بستگی دارد.
در بسیاری از نماها ابتدا شاسی فلزی اجرا میشود و سپس چوبهای زیرسازی روی آن قرار میگیرند. در برخی پروژهها نیز میتوان روی سطح سیمانی تراز چوب زیرسازی را نصب کرد. منابع اجرایی داخلی نیز این دو روش را بهعنوان روشهای متداول اجرای نما معرفی کردهاند.
یک اشتباه رایج این است که ترموود را مستقیماً روی قوطی آهنی پیچ کنند. در سیستمهایی که چوب زیرسازی بین شاسی فلزی و ترموود قرار میگیرد باید این لایه واسط بهدرستی طراحی و متصل شود.
نوع اتصال نیز باید با سیستم نصب انتخابشده هماهنگ باشد.
اجرای شاسی کشی ترموود
در شاسی کشی ترموود جهت زیرسازی اهمیت زیادی دارد. بهطور معمول باتنها باید متناسب با جهت نصب پروفیل نهایی قرار بگیرند تا چوب در نقاط کافی تکیهگاه داشته باشد.
برای نصب عمودی نما بسته به سیستم ممکن است به زیرسازی دولایه نیاز باشد تا مسیر پیوستهای برای تهویه و تخلیه آب ایجاد شود.
راهنمای Lunawood نیز برای نصب عمودی سیستم نمای خود زیرسازی دولایه را توصیه میکند.
فاصله باتنها را نباید یک عدد ثابت برای تمام پروژهها در نظر گرفت. در برخی سیستمهای نمای Lunawood فاصله محور تا محور 600 میلیمتر اعلام شده. در حالی که برای کفپوش بسته به ضخامت تخته، فاصله کمتر مورد نیاز است. بنابراین عدد نهایی باید از دیتیل اجرایی همان پروفیل گرفته شود.
کنترل تراز و شاقول
بعد از اجرای شاسی سطح دوباره با تراز و شاقول کنترل میشود. این مرحله شاید ساده به نظر برسد اما در ظاهر نهایی نما تأثیر زیادی دارد.
فرض کنید در یک نمای 20 متری یکی از خطوط زیرسازی در میانه کار چند میلی متر از مسیر خود خارج شده باشد. این اختلاف در ابتدای کار به چشم نمیآید اما وقتی چند ردیف ترموود روی آن قرار بگیرد خطوط نما از یکدیگر فاصله میگیرند و موجدار دیده میشوند. اصلاح چنین خطایی بعد از اتمام کار بسیار پرهزینهتر از کنترل آن هنگام اجرای زیرسازی است.
نصب ترموود روی دیوار و نما
در نصب ترموود روی دیوار ابتدا باید مشخص شود چوب قرار است افقی یا عمودی اجرا شود. جهت چوب، نوع و جهت باتنها را تعیین میکند.
برای نمای افقی باتنهای عمودی معمولاً تکیهگاه پروفیلهای افقی هستند.
در نمای عمودی به دلیل نیاز به مسیر مناسب برای تخلیه آب و گردش هوا، سیستم دولایه میتواند مورد نیاز باشد.
در هر دو حالت نباید فضای پشت چوب بهگونهای بسته شود که رطوبت در آن محبوس بماند.
برای اتصال نیز استفاده از پیچ یا کلیپس مناسب اهمیت دارد. در سیستمهای نمای ترموود پیچ استیل یکی از گزینههای متداول است و برخی سیستمهای کلیپسی نیز برای حذف پیچهای قابل مشاهده طراحی شدهاند.
نصب ترموود کف چگونه انجام میشود؟
زیرسازی برای نصب ترموود کف با نما تفاوت اساسی دارد. اینجا چوب باید وزن افراد و تجهیزات را تحمل کند و در فضای باز نیز امکان تخلیه آب وجود داشته باشد.
کفپوش روی تیرکها یا Joistهای تراز نصب میشود. فاصله تیرکها باید بر اساس ضخامت و پروفیل کفپوش تعیین شود.
برای مثال Thermory برای یکی از سیستمهای خود حداکثر فاصله 400 میلی متر بین تیرکها را اعلام کرده است.
در حالی که Lunawood برای برخی تختههای 26 میلیمتری فاصله 450 میلی متر و برای تختههای ضخیمتر تا 600 میلی متر را ذکر میکند.
همین تفاوت نشان میدهد استفاده از یک عدد ثابت برای تمام کفپوشهای ترموود کار درستی نیست.
در کف فضای باز زیرسازی باید طوری باشد که آب روی سطح یا زیر تختهها باقی نماند. استفاده از فاصله مناسب بین چوب و تیرک نیز به تهویه کمک میکند.
Thermory برای برخی سیستمهای کف ایجاد فاصله 4 تا 8 میلی متر بین تخته و زیرسازی را توصیه کرده است.
نصب چوب ترمو در سقف
در سقف وزن چوب به سمت پایین وارد میشود و کیفیت اتصال اهمیت بیشتری پیدا میکند. زیرسازی سقف میتواند با توجه به سازه موجود از باتن چوبی یا پروفیل فلزی طراحی شود.
پیش از بستن ترموود باید محل تمام اتصالات، چراغهای توکار، دریچهها و تجهیزات سقفی مشخص شده باشد. اگر بعد از نصب چوب مجبور شوید برای عبور کابل یا نصب چراغ چند پروفیل را باز کنید، احتمال آسیبدیدگی لبهها و ایجاد اختلاف در خطوط نصب بالا میرود.
در سقفهای تراس نیز بهتر است فضای پشت چوب کاملاً بسته نشود. گردش هوا و امکان خروج رطوبت باید در دیتیل اجرا دیده شود.
نصب ترموود تراس
در تراس معمولاً سه سطح با یکدیگر در ارتباط هستند: کف، دیوار و سقف. اشتباه رایج این است که برای هر سه قسمت یک مدل زیرسازی اجرا شود.
کف تراس نیازمند زیرسازی مقاوم، تراز و دارای مسیر مناسب تخلیه آب است.
برای دیوار موضوع اصلی ایجاد تکیه گاه مناسب و تهویه پشت نماست و سقف نیز به اتصالات مطمئن و دسترسی مناسب برای تاسیسات نیاز دارد.
اگر تراس در معرض باران قرار دارد تماس مستقیم چوب و زیرسازی با آب یا زمین باید تا حد امکان کنترل شود. در سیستمهای حرفهای کفپوش نیز استفاده از زیرسازی مقاوم، فاصله تهویه و زهکشی مناسب جزو اصول اصلی اجراست.
اشتباهات رایج در شاسی کشی ترموود
یکی از پرهزینهترین اشتباهات شروع نصب چوب قبل از پایان و کنترل کامل زیرسازی است. چوب ظاهر نهایی کار را میسازد اما کیفیت آن تا حد زیادی به چیزی وابسته است که بعد از نصب دیگر دیده نمیشود.
اشتباه دیگر انتخاب فاصله زیرسازی فقط بر اساس تجربه نصاب است. تجربه مهم است اما اگر پروفیل، ضخامت و سیستم اتصال تغییر کند فاصله تکیه گاه نیز ممکن است تغییر کند. حتی دو برند معتبر ترموود میتوانند برای محصولات متفاوت خود دیتیلهای اجرایی مختلفی داشته باشند.
استفاده از پیچ نامناسب، پیچکردن بدون پیشسوراخ در پروفیلهایی که به پیشدریل نیاز دارند، دفن کردن بیش از حد سر پیچ و حذف فضای تهویه نیز از خطاهایی هستند که میتوانند به ترک، نفوذ رطوبت یا کاهش دوام اتصال منجر شوند.
جمعبندی
زیرسازی ترموود فقط یک شبکه از قوطی یا چوب نیست. بخشی از سیستم نصب است که باید با نوع پروفیل، جهت اجرا، محل استفاده و شرایط محیطی هماهنگ باشد. برای نما ایجاد تکیهگاه و مسیر تهویه اهمیت زیادی دارد، در کف تحمل بار، تراز بودن تیرکها و زهکشی تعیینکننده است و در سقف و تراس نیز اتصال مطمئن و کنترل رطوبت باید از ابتدا در طراحی دیده شود.
اگر قرار است برای پروژهای ترموود اجرا کنید قبل از خرید چوب بهتر است ابتدا دیتیل زیرسازی و روش اتصال مشخص شود.
این کار هم مقدار واقعی متریال را روشن میکند و هم مانع هزینههای دوبارهکاری در زمان نصب خواهد شد.